Kolegiata pw. Bożego Ciała w Jarosławiu

Jan Paweł II przestrzega przed pozorną wolnością, która odrzuca prawdę o człowieku i świecie, bo warunkiem wolności jest prawda. Słowa Jezusa, które św. Jan zapisał w swojej Ewangelii „Poznacie prawdę, a prawda was wyzwoli” (J 8, 32) są aktualne dla ludzi żyjących w każdej epoce. Jednak w epoce Papieża nabierały szczególnego znaczenia. Życie Papieża Wolności, a zwłaszcza jego młodość i posługa kapłańska, przebiegały w epoce zniewolenia. Dwa wielkie totalitaryzmy: hitleryzm i komunizm odbierały wolność milionom ludzi. Karol Wojtyła doświadczył zniewolenia, lecz sam pozostał wewnętrznie wolny. Do takiej właśnie wolności Papież nawiązał w swojej pierwszej encyklice. Taką wolność nazwał prawdziwą i osiąganą dzięki Chrystusowi i w Chrystusie.

Orędownik wolności

Jan Paweł II został wybrany na Stolicę Piotrowa, kiedy Polska znajdowała się w okresie totalitarnego zniewolenia. Podczas swojej I pielgrzymki do Polski, na Placu Zwycięstwa w Warszawie wypowiedział znamienne słowa: Niech zstąpi Duch Twój! Niech zstąpi Duch Twój! I odnowi oblicze Ziemi. Tej Ziemi! W ten sposób Jan Paweł II stał się wielkim orędownikiem i prorokiem wolności dla Polski. W niedługim czasie powstała „Solidarność”, a rok po pielgrzymce podpisano porozumienia sierpniowe. W 1989 roku skończył się w Polsce komunizm, a wraz z jego upadkiem pojawiła się wolność słowa. Nasza Ojczyzna otworzyła się na świat, który zaczął kusić materializmem i samowolą. Dla dopiero co odzyskanej przez Polaków wolności pojawiły się nowe zagrożenia i pokusy – także dla sprawujących władzę. Dlatego w 1991 roku Papież przyjechał do Polski, aby pouczyć rodaków, jak żyć w wolności. W Warszawie 8 czerwca powiedział: Wolności nie można tylko posiadać, nie można jej zużywać. Trzeba ją stale zdobywać i tworzyć przez prawdę. Wolność nie gruntuje się inaczej, jak tylko przez prawdę... Wolność zawsze jest wyzwaniem. A władza jest wyzwaniem wolności. Nie można jej inaczej sprawować, jak tylko służąc.

Papież cieszył się wolnością swojej Ojczyzny, lecz w obliczu wejścia Polski do Europy był szczerze zatroskany o los Polski i Polaków; zastanawiał się, czy zdołają w Europie obronić wartości chrześcijańskie i swoją wewnętrzną wolność. – Zarzewie wolności – mówił wówczas Jan Paweł II – przyniósł Europie św. Paweł, który głosił wyzwolenie przez Chrystusa. „Jeżeli Chrystus Was wyzwoli, będziecie wolni”. Wolność, do której wyzwala nas Chrystus, to orędzie, które kształtuje Europę przez dwa tysiące lat. Obecnie Europa odchodzi od tych wartości, na których została zbudowana. Chrystus został odepchnięty na bok. Myślimy i żyjemy tak, jakby Bóg nie istniał. Dlatego Papież wołał do Polaków, aby nie podcinali swych korzeni i nie utracili ducha wolności, do której Bóg „wyzwala człowieka”.

W czasach współczesnych obserwujemy, jak pojęcie wolności jest wypaczane. W wielu krajach np. w imię wolności matka może zabić swoje dziecko. Stąd nauczanie Jana Pawła II o wolności w powiązaniu z prawdą o człowieczeństwie należy ciągle przypominać współczesnemu światu.

Umieć używać wolności

Jan Paweł II szczególną troską otaczał młodzież, którą postrzegał jako przyszłość tego świata. Widział, że w epoce massmediów młodym odbiera się Boga i przedstawia fałszywy obraz wolności, pojętej jako użycie i samowola. Pod pozorami wolności ukryte są nowe formy zniewolenia, do których należą różne nałogi. Nawiązując do Listu do Galatów, Papież głosił, że wszyscy ludzie powołani są do wolności, ale nie można jej brać jako zachęty do hołdowania ciału. Drogą do prawdziwej wolności jest miłość wobec Boga i bliźnich. Bez Boga nie ma wolności. Spotykając się z młodzieżą i pisząc listy do młodych, Jan Paweł II poruszał problem wolności i związanego z nią samowychowania.

W 1985 roku na Niedzielę Palmową napisał List do młodych całego świata, w którym tłumaczył, co znaczy być wolnym. To (...) umieć używać swej wolności w prawdzie. Być prawdziwie wolnym to nie znaczy, stanowczo nie znaczy: czynić wszystko, co mi się podoba, na co mam ochotą. Wolność zawiera w sobie kryterium prawdy, dyscyplinę prawdy. Bez tego nie jest prawdziwą wolnością. Jest zakłamaniem wolności. Być prawdziwie wolnym — to znaczy: używać swej wolności dla tego, co jest prawdziwym dobrem. W dalszym ciągu więc: być prawdziwie wolnym — to znaczy: być człowiekiem prawego sumienia, być odpowiedzialnym, być człowiekiem „dla drugich”.

To wszystko stanowi sam wewnętrzny rdzeń tego, co nazywamy wychowaniem; a przede wszystkim tego, co nazywamy samowychowaniem.

Samowychowanie to trud pracy nad sobą, czasem wymaga heroizmu. Nas, młodych ludzi, życie bardzo często stawia wobec wyboru: być bohaterem czy tchórzem?

Dlatego w Gdańsku, 12 czerwca 1987 roku do polskiej młodzieży na Westerplatte Papież powiedział Każdy z was, młodzi przyjaciele, znajduje też w życiu jakieś swoje Westerplatte. Jakiś wymiar zadań, które musi podjąć i wypełnić. Jakąś słuszną sprawę, o którą nie można nie walczyć. Jakiś obowiązek, powinność, od której nie można się uchylić. Nie można „zdezerterować”.

Chodzi o porządek prawd i wartości, które podtrzymają świat w istnieniu, a są nimi miłość, prawda, dobro i piękno. Zwłaszcza prawda o tym, że człowiek jest obrazem Boga i przez całe życie powinien w sobie ten obraz rozwijać.

Jan Paweł II kiedyś pływał kajakiem i chodził po górach, bo kochał wolność. Wolność jednak zostawił, by stać się Papieżem Wolności. Takiej właśnie wolności chciałabym się uczyć od Niego i realizować ją w swoim życiu.

Barbara Stęchły
ZSO im. Książąt Czartoryskich w Jarosławiu,
Gimnazjum nr 4, klasa 3